• ISO կոդ՝ hy

Այն լեզու է, որը կազմում է հնդեվրոպական լեզվաընտանիքի անկախ ճյուղ և ենթադրվում է, որ կապ ունի հունարեն լեզվի հետ։

Հայերենը (դասական՝ հայերէն, բարեփոխված՝ հայերեն [hɑjɛˈɾɛn] hayeren) հնդեվրոպական լեզու է, որով հիմնականում խոսում են հայերը։ Այն Հայաստանի Հանրապետության և Արցախի Հանրապետության պաշտոնական լեզուն է։ Պատմականորեն խոսվելով ամբողջ Հայկական լեռնաշխարհում՝ այսօր հայերենը լայնորեն խոսվում է հայկական սփյուռքում։ Հայերենը գրվում է իր սեփական գրային համակարգով՝ հայկական այբուբենով, որը 405 թվականին ներմուծել է Մեսրոպ Մաշտոցը։ Հայերենը հնդեվրոպական լեզուների անկախ ճյուղ է։ Այն օգտակար է լեզվաբանների համար այդ ընտանիքի ներսում իր առանձնահատուկ հնչյունական զարգացումների պատճառով։ Հայերենը հագեցվածության ավելի մեծ աստիճան է ցուցաբերում, քան կենտրոնացման, թեև այն չի դասակարգվում որպես այս երկու ենթախմբերից որևէ մեկին պատկանող։ Որոշ լեզվաբաններ նախնականորեն եզրակացնում են, որ հայերենը, հունարենը (փռյուգերենը), ալբաներենը և հնդիրանական լեզուները միմյանց մոտ են եղել։ Այս ենթադրյալ խմբի շրջանակում հայ ուղղափառ խումբը բացվել է հունական ենթախմբի (Centum ենթախումբ) և նախահնդիրանականի (satem ենթախումբ) միջև։ Հայաստանը մ.թ.ա. երկրորդ դարում, առավելագույնը, միալեզու երկիր էր։ Նրա լեզուն երկար գրական պատմություն ունի, որի ամենահին պահպանված տեքստը հինգերորդ դարի Աստվածաշնչի թարգմանությունն է։ Արևմտահայերենում նրա բառապաշարը ազդվել է արևմտաիրանական լեզուներից, հատկապես պարթևերենից, և ավելի քիչ չափով՝ հունարենից, պարսկերենից և ասորերենից։ Գոյություն ունեն երկու ժամանակակից ստանդարտ գրական ձևեր՝ արևելահայերենը և արևմտահայերենը, որոնց ժամանակակից բարբառների մեծ մասը փոխադարձաբար հասկանալի է։